30/08 CHƯƠNG 68. HGROUP VÀ NGUỒN NHÂN LỰC SỐ Trong mọi cuộc chuyển đổi lớn của lịch sử, công nghệ luôn đóng vai trò quan trọng. Nhưng công nghệ chưa bao giờ tự mình tạo ra tương lai. Đằng sau mỗi phát minh là con người. Đằng sau mỗi nền tảng là một đội ngũ. Đằng sau mỗi hệ thống thông minh là những người biết đặt câu hỏi, thiết kế giải pháp, vận hành công nghệ và biến nó thành giá trị thực tế. Trong kỷ nguyên số, điều đó càng trở nên rõ ràng. Một doanh nghiệp có thể đầu tư vào những hệ thống hiện đại nhất, sở hữu dữ liệu lớn và tiếp cận những công nghệ tiên tiến, nhưng nếu thiếu con người có năng lực số, những nguồn lực ấy khó có thể phát huy hết giá trị. Đối với HGroup, phát triển nguồn nhân lực số vì thế không đơn thuần là đào tạo nhân viên sử dụng công nghệ. Đó là quá trình xây dựng một thế hệ con người có khả năng tư duy số, làm việc số, sáng tạo số và kiến tạo giá trị trong nền kinh tế số. 67.1. Con người là hạ tầng quan trọng nhất Khi nói về chuyển đổi số, người ta thường nhắc đến hạ tầng dữ liệu, điện toán đám mây, AI, phần mềm hay các nền tảng công nghệ. Nhưng có một loại hạ tầng còn quan trọng hơn tất cả: hạ tầng con người. Một hệ thống chỉ thực sự hiệu quả khi có người hiểu nó. Một dữ liệu chỉ tạo ra giá trị khi có người biết phân tích. Một thuật toán chỉ có ý nghĩa khi được sử dụng để giải quyết vấn đề. Một nền tảng chỉ trở nên hữu ích khi có con người tạo ra sản phẩm và trải nghiệm tốt trên nền tảng ấy. HGroup cần nhìn nhận nguồn nhân lực số như một tài sản chiến lược. Đây không phải là khoản chi phí cần tối thiểu hóa, mà là nguồn lực cần được đầu tư dài hạn. Mỗi nhân sự được đào tạo tốt hôm nay có thể tạo ra nhiều giá trị hơn trong nhiều năm sau. Nguồn nhân lực số là gì? Nguồn nhân lực số không chỉ bao gồm lập trình viên, kỹ sư công nghệ hay chuyên gia dữ liệu. Trong một doanh nghiệp hiện đại, gần như mọi vị trí đều cần năng lực số ở những mức độ khác nhau. Nhân viên kinh doanh cần hiểu dữ liệu khách hàng. Nhân sự marketing cần biết phân tích hành vi trên các nền tảng số. Nhân viên vận hành cần sử dụng hệ thống quản trị. Nhà quản lý cần biết đọc dữ liệu để ra quyết định. Bộ phận chăm sóc khách hàng cần làm việc trên nhiều kênh số.

Những người làm tài chính cần hiểu các công cụ tự động hóa và phân tích. Ngay cả những vị trí không trực tiếp làm việc với công nghệ cũng cần có khả năng thích nghi với môi trường số. Vì vậy, mục tiêu của HGroup không nên chỉ là xây dựng một đội ngũ công nghệ mạnh, mà là xây dựng một tổ chức có năng lực số trên diện rộng. 67.2. Từ kỹ năng số đến tư duy số Biết sử dụng một phần mềm chưa đồng nghĩa với có tư duy số. Tư duy số bắt đầu từ khả năng nhìn thấy dữ liệu, kết nối thông tin và sử dụng công nghệ để tạo ra cách làm tốt hơn. Một nhân viên có tư duy số sẽ không chỉ hỏi: “Tôi sử dụng hệ thống này như thế nào?” Họ sẽ hỏi: “Có cách nào tự động hóa bước này không?” “Dữ liệu này cho chúng ta biết điều gì?” “Có thể cải thiện trải nghiệm khách hàng bằng công nghệ như thế nào?” “Làm thế nào để giảm một nửa thời gian xử lý?” “Có thể dự đoán nhu cầu thay vì chỉ phản ứng với nhu cầu hay không?” Những câu hỏi như vậy tạo nên sự khác biệt giữa một người sử dụng công nghệ và một người tạo ra giá trị bằng công nghệ. HGroup cần nuôi dưỡng tư duy ấy trong toàn bộ tổ chức. Học tập suốt đời Trong nền kinh tế truyền thống, một người có thể học một nghề rồi sử dụng kiến thức đó trong nhiều năm. Trong nền kinh tế số, tốc độ thay đổi nhanh khiến mô hình này không còn phù hợp. Một công cụ mới có thể xuất hiện chỉ trong vài tháng. Một kỹ năng có thể trở nên lỗi thời. Một nghề nghiệp mới có thể hình thành từ những công nghệ chưa từng tồn tại trước đó. Vì vậy, năng lực quan trọng nhất của nhân sự tương lai không chỉ là những gì họ biết hôm nay, mà là khả năng tiếp tục học hỏi trong ngày mai. HGroup cần xây dựng văn hóa học tập liên tục. Không phải học để hoàn thành một khóa đào tạo. Không phải học chỉ để có chứng chỉ. Mà học để giải quyết vấn đề, nâng cao năng lực và thích nghi với sự thay đổi. Một tổ chức biết học nhanh sẽ có khả năng đổi mới nhanh. 68.3. AI và sự thay đổi của công việc AI đang tạo ra một trong những thay đổi lớn nhất đối với thị trường lao động. Một số công việc có thể được tự động hóa. Nhiều công việc khác sẽ được AI hỗ trợ. Đồng thời, những vai trò mới sẽ xuất hiện. Điều này không nhất thiết có nghĩa là con người trở nên ít quan trọng hơn.

Ngược lại, con người sẽ cần tập trung nhiều hơn vào những năng lực mà máy móc khó thay thế: tư duy chiến lược, sáng tạo, giao tiếp, lãnh đạo, đồng cảm, phán đoán và trách nhiệm. HGroup cần chuẩn bị nguồn nhân lực cho kỷ nguyên AI bằng một tư duy chủ động. Không nên chỉ hỏi AI có thể thay thế công việc nào. Cần hỏi AI có thể giúp con người làm công việc đó tốt hơn như thế nào. Một nhân viên sử dụng AI đúng cách có thể tiết kiệm thời gian xử lý những nhiệm vụ lặp lại và dành nhiều năng lượng hơn cho những công việc có giá trị cao. Đó là cách công nghệ trở thành công cụ nâng cao năng lực con người. 68.4. Kết hợp con người và máy móc Tương lai của doanh nghiệp không nhất thiết là cuộc cạnh tranh giữa con người và máy móc. Tương lai có thể là sự hợp tác giữa hai bên. Máy móc mạnh ở tốc độ. AI mạnh ở khả năng xử lý dữ liệu. Con người mạnh ở khả năng hiểu bối cảnh, cảm xúc và mục tiêu. Máy có thể phát hiện một mô hình trong hàng triệu dữ liệu. Nhưng con người cần quyết định mô hình đó có ý nghĩa gì. AI có thể đưa ra nhiều phương án. Nhưng con người cần lựa chọn phương án phù hợp với giá trị và trách nhiệm của doanh nghiệp. HGroup cần xây dựng môi trường làm việc trong đó công nghệ không loại bỏ con người khỏi trung tâm, mà giúp con người phát huy những năng lực tốt nhất. 68.5. Thu hút nhân tài số Một trong những thách thức lớn của doanh nghiệp trong kỷ nguyên số là cạnh tranh nhân tài. Những người có năng lực công nghệ cao có thể làm việc cho bất kỳ công ty nào, ở bất kỳ đâu. Họ không chỉ tìm kiếm mức thu nhập. Họ muốn được làm những dự án có ý nghĩa, được học hỏi, được sáng tạo và được nhìn thấy tác động từ công việc của mình. HGroup vì vậy cần xây dựng một môi trường đủ hấp dẫn để thu hút và giữ chân nhân tài. Một môi trường có cơ hội phát triển. Có không gian thử nghiệm. Có sự ghi nhận. Có văn hóa hợp tác. Có khả năng tiếp cận công nghệ mới. Và quan trọng nhất là có một tầm nhìn đủ lớn để người tài cảm thấy họ đang góp phần xây dựng một điều đáng tự hào. 68.6. Đào tạo lại và nâng cao kỹ năng Không phải mọi nhân sự đều cần trở thành chuyên gia công nghệ. Nhưng mọi nhân sự đều cần có cơ hội nâng cao năng lực số. Đó là lý do các chương trình reskilling và upskilling sẽ ngày càng quan trọng.

Một nhân viên có thể được đào tạo thêm về dữ liệu. Một quản lý có thể học cách ứng dụng AI. Một nhân sự kinh doanh có thể được trang bị kỹ năng thương mại số. Một đội ngũ chăm sóc khách hàng có thể được đào tạo về tự động hóa. Điều quan trọng là đào tạo phải gắn với công việc thực tế. Không nên học công nghệ chỉ vì công nghệ đang là xu hướng. Cần học những gì giúp giải quyết những bài toán cụ thể của doanh nghiệp. 68.7. Văn hóa trao quyền Nguồn nhân lực số chỉ thực sự phát huy khi con người được trao quyền. Một tổ chức có quá nhiều tầng phê duyệt, quá nhiều rào cản và quá ít không gian thử nghiệm sẽ rất khó đổi mới. HGroup cần tạo điều kiện để những người gần khách hàng nhất có thể đưa ra sáng kiến. Những người trực tiếp vận hành hệ thống có thể nhìn thấy vấn đề mà cấp quản lý chưa nhận ra. Những nhân viên trẻ có thể mang đến những cách tiếp cận mới. Những nhóm nhỏ có thể thử nghiệm nhanh hơn những dự án lớn. Trao quyền không có nghĩa là buông lỏng quản trị. Đó là xây dựng một hệ thống trong đó quyền chủ động đi cùng trách nhiệm và khả năng đo lường kết quả. Làm việc trong một thế giới không biên giới Nguồn nhân lực số cũng mở ra một khả năng rất lớn: làm việc xuyên biên giới. Một đội ngũ HGroup trong tương lai có thể bao gồm những người ở nhiều thành phố, nhiều quốc gia và nhiều múi giờ. Họ có thể cùng làm việc trên một nền tảng, chia sẻ dữ liệu theo thời gian thực và phối hợp trong cùng một dự án. Điều này tạo ra cơ hội tiếp cận nguồn nhân lực rộng hơn rất nhiều. Nhưng nó cũng đòi hỏi những kỹ năng mới: giao tiếp trực tuyến, quản trị công việc từ xa, hợp tác đa văn hóa và kỷ luật cá nhân. HGroup cần chuẩn bị từ sớm cho một mô hình nhân sự linh hoạt, nơi năng lực và giá trị đóng vai trò quan trọng hơn khoảng cách địa lý. 68.8. Đạo đức số và trách nhiệm Càng sử dụng công nghệ nhiều, con người càng phải có trách nhiệm lớn hơn. Nhân sự số cần hiểu rằng dữ liệu không chỉ là những con số. Đằng sau một tài khoản là một con người. Đằng sau một hồ sơ khách hàng là một quyền riêng tư. Đằng sau một quyết định do AI hỗ trợ có thể là ảnh hưởng thực tế đến cuộc sống của ai đó. Vì vậy, năng lực số phải đi cùng đạo đức số.

Nhân viên cần hiểu về bảo mật, quyền riêng tư, sử dụng dữ liệu có trách nhiệm và những giới hạn của AI. Một doanh nghiệp hiện đại không chỉ cần những người biết công nghệ. Doanh nghiệp cần những người biết sử dụng công nghệ đúng cách. 68.9. Xây dựng thế hệ lãnh đạo số Chuyển đổi số không thể chỉ được giao cho bộ phận công nghệ. Lãnh đạo doanh nghiệp cũng phải trở thành những người có tư duy số. Một nhà lãnh đạo số không nhất thiết phải biết lập trình. Nhưng họ cần hiểu dữ liệu. Hiểu công nghệ. Hiểu mô hình kinh doanh số. Hiểu hành vi khách hàng. Và quan trọng nhất, hiểu cách công nghệ có thể thay đổi tổ chức. Họ phải đủ cởi mở để lắng nghe những ý tưởng mới, đủ nhanh để ra quyết định và đủ kiên nhẫn để đầu tư cho những năng lực chưa tạo ra kết quả ngay lập tức. HGroup muốn phát triển dài hạn cần một thế hệ lãnh đạo có khả năng nhìn thấy tương lai nhưng vẫn hiểu sâu những vấn đề của hiện tại. 68.10. Tạo cơ hội cho người trẻ Trong hành trình xây dựng nguồn nhân lực số, người trẻ là một nguồn lực đặc biệt. Họ thường có khả năng tiếp cận công nghệ nhanh, thích nghi tốt và không ngại thử nghiệm những phương thức mới. Nhưng năng lượng của tuổi trẻ cần được kết hợp với kinh nghiệm. HGroup có thể tạo ra các chương trình thực tập, đào tạo, cố vấn, dự án đổi mới và môi trường thử nghiệm để người trẻ có cơ hội phát huy năng lực. Một sinh viên hôm nay có thể trở thành chuyên gia ngày mai. Một nhân viên mới hôm nay có thể trở thành nhà quản lý trong tương lai. Một ý tưởng nhỏ của một người trẻ có thể trở thành một sản phẩm lớn. Đầu tư cho thế hệ trẻ vì thế chính là đầu tư cho tương lai của HGroup. Nguồn nhân lực số và năng lực cạnh tranh quốc gia Câu chuyện nhân lực số không chỉ là câu chuyện của riêng HGroup. Đó là câu chuyện của cả nền kinh tế. Một quốc gia có nhiều người biết sử dụng công nghệ sẽ có khả năng thích nghi nhanh hơn. Một quốc gia có nhiều kỹ sư giỏi sẽ có khả năng xây dựng công nghệ của riêng mình. Một quốc gia có lực lượng lao động sáng tạo sẽ có khả năng tạo ra những ngành kinh tế mới. HGroup có thể đóng góp một phần vào quá trình ấy bằng việc tạo ra môi trường làm việc, học tập và sáng tạo cho người Việt. Mỗi nhân sự được nâng cao năng lực không chỉ tạo ra giá trị cho doanh nghiệp.

Họ còn mang năng lực ấy vào gia đình, cộng đồng và nền kinh tế. Đó là hiệu ứng lan tỏa của nguồn nhân lực số. Con người kiến tạo tương lai số Công nghệ sẽ tiếp tục thay đổi. Những công cụ hôm nay có thể trở nên lỗi thời. Những nghề nghiệp mới sẽ xuất hiện. Những mô hình làm việc mới sẽ hình thành. Nhưng một điều sẽ không thay đổi: tương lai vẫn cần con người có khả năng học hỏi, sáng tạo và chịu trách nhiệm. HGroup trong hành trình phát triển nguồn nhân lực số cần xây dựng một nguyên tắc đơn giản nhưng sâu sắc: Không đào tạo con người chỉ để sử dụng công nghệ hôm nay. Hãy phát triển con người để có thể làm chủ những công nghệ của ngày mai. Đó là sự khác biệt giữa đào tạo theo nhu cầu hiện tại và phát triển năng lực cho tương lai. Một nhân viên giỏi hôm nay có thể hoàn thành công việc. Một nhân sự số tốt hơn có thể cải tiến công việc. Nhưng một con người có tư duy tương lai có thể tạo ra một công việc hoàn toàn mới. Đó chính là nguồn lực mà HGroup cần hướng tới. Bởi cuối cùng, chuyển đổi số không phải là câu chuyện máy móc thay thế con người. Đó là câu chuyện con người được trao thêm sức mạnh bằng công nghệ. HGroup có thể xây dựng nền tảng số hiện đại, nhưng nền tảng quan trọng nhất vẫn là con người. Có thể đầu tư vào AI, nhưng cần những người biết đặt câu hỏi đúng cho AI. Có thể sở hữu dữ liệu, nhưng cần những người biết biến dữ liệu thành quyết định. Có thể mở rộng toàn cầu, nhưng cần những con người đủ năng lực để bước ra thế giới. Và có thể nói về tương lai, nhưng chỉ những con người được chuẩn bị cho tương lai mới có thể biến tầm nhìn thành hiện thực. HGroup và nguồn nhân lực số vì thế không chỉ là câu chuyện về kỹ năng công nghệ. Đó là câu chuyện về một thế hệ con người Việt Nam mới: học nhanh hơn, sáng tạo hơn, kết nối rộng hơn và có khả năng làm chủ những cơ hội mà thời đại số mang lại. Khi con người mạnh lên, doanh nghiệp mạnh lên. Khi doanh nghiệp mạnh lên, hệ sinh thái mạnh lên. Và khi hàng triệu con người được trao cơ hội phát triển năng lực số, một nền kinh tế mới sẽ được hình thành. Một nền kinh tế mà ở đó, tài sản quý giá nhất không chỉ nằm trong những tòa nhà hay máy móc. Nó nằm trong trí tuệ, kỹ năng, khát vọng và khả năng sáng tạo của con người.

Đó chính là nền tảng để HGroup bước vào tương lai với một niềm tin vững chắc: công nghệ có thể mở cánh cửa, nhưng chính con người mới là người bước qua cánh cửa ấy và kiến tạo tương lai.