11/09 CHƯƠNG 36 — THÀNH PHỐ CỦA NHỮNG NGƯỜI LÀM NGHỀ Có một thời gian, Henryle thường nghĩ về DRHOUSES như một mạng lưới. Một người kết nối với một người. Một người giới thiệu thêm một người. Một công trình tạo ra một công trình khác. Nhưng khi cộng đồng ngày càng lớn, Henryle bắt đầu nhận ra rằng chữ “mạng lưới” vẫn chưa đủ để mô tả điều ông đang nhìn thấy. Bởi một mạng lưới chỉ cho thấy những điểm được nối với nhau. Còn thứ đang hình thành bên trong DRHOUSES là một hệ sinh thái của những con người làm nghề. Ở đó có kiến trúc sư. Có kỹ sư. Có người thợ xây. Có thợ điện. Có thợ nước. Có thợ sắt. Có người làm nội thất. Có nhà cung cấp vật liệu. Có đơn vị vận chuyển. Có nhà thiết kế. Có chủ nhà. Có nhà đầu tư. Và phía sau tất cả những con người ấy là hàng triệu nhu cầu khác nhau của cuộc sống. Henryle gọi hình ảnh ấy trong đầu mình bằng một cái tên: “Thành phố của những người làm nghề.” 1. Một thành phố không được xây bằng bê tông Thành phố mà Henryle hình dung không có những đại lộ bằng nhựa đường. Không có những tòa nhà cao tầng. Không có đèn giao thông. Không có những khu phố được đánh dấu trên bản đồ. Nhưng thành phố ấy vẫn có những con đường. Đó là những con đường của niềm tin, kỹ năng và sự kết nối. Một chủ nhà cần xây một căn nhà. Người đó tìm đến một kiến trúc sư. Kiến trúc sư cần một kỹ sư kết cấu. Kỹ sư cần những người thợ có tay nghề. Người thợ cần vật liệu. Nhà cung cấp cần vận chuyển. Tất cả những mắt xích ấy liên kết với nhau để tạo ra một sản phẩm cuối cùng: một ngôi nhà. Henryle nhận ra rằng một căn nhà chưa bao giờ được tạo nên bởi một người duy nhất. Nó là kết quả của hàng chục, thậm chí hàng trăm con người cùng góp sức. Nếu mỗi người đứng riêng lẻ, họ chỉ là một cá nhân. Nhưng khi họ kết nối đúng cách, họ trở thành một hệ thống có sức mạnh lớn hơn rất nhiều. Đó chính là điều Henryle muốn DRHOUSES trở thành. Không phải nơi để mọi người chỉ “tham gia”. Mà là nơi để mọi người tìm thấy nhau và cùng làm ra giá trị. 2. Mỗi người đều có một vị trí Henryle từng nghĩ rằng trong một cộng đồng lớn, những người nổi tiếng nhất sẽ có giá trị lớn nhất. Nhưng thực tế dần dạy ông một bài học khác. Một kiến trúc sư giỏi có giá trị.

Nhưng một người thợ xây làm đúng từng viên gạch cũng có giá trị. Một kỹ sư thiết kế một kết cấu an toàn có giá trị. Nhưng người thợ trực tiếp biến bản vẽ thành công trình cũng có giá trị. Một nhà cung cấp đưa ra sản phẩm tốt có giá trị. Nhưng người vận chuyển đưa sản phẩm đến đúng nơi, đúng lúc cũng có giá trị. Không có công việc nào tự nhiên tồn tại một mình. Mỗi nghề là một mắt xích. Và khi những mắt xích ấy được đặt đúng vị trí, cả hệ thống trở nên mạnh hơn. Henryle bắt đầu nhìn DRHOUSES không phải như một nơi có “người đứng đầu” và “người theo sau”. Ông muốn nhìn thấy một cộng đồng trong đó: mỗi người có một năng lực, mỗi năng lực có một nhu cầu tương ứng, và mỗi nhu cầu đều có cơ hội tìm được người phù hợp. Đó mới là sức mạnh thật sự của một hệ sinh thái. 3. Từ người quen đến người phù hợp Ngày trước, khi một gia đình muốn sửa nhà, họ thường hỏi: “Anh có biết người thợ nào làm tốt không?” Một người bạn giới thiệu một người. Người đó lại giới thiệu một người khác. Cách làm ấy vẫn có giá trị. Nhưng nó có giới hạn. Bởi vì phạm vi của một người chỉ nằm trong phạm vi những người họ biết. Henryle muốn phá vỡ giới hạn đó. Nếu một người ở một nơi có thể kết nối với một người phù hợp ở một nơi khác, khoảng cách không còn là rào cản lớn như trước. Một chủ nhà không nhất thiết phải hỏi năm người bạn mới tìm được một người thợ. Một người thợ giỏi không nhất thiết phải chờ người quen giới thiệu công việc. Một kiến trúc sư trẻ không nhất thiết phải chờ nhiều năm để xây dựng mạng lưới quan hệ. Một nhà cung cấp nhỏ không nhất thiết phải cạnh tranh bằng cách giảm giá liên tục. Nếu hệ sinh thái hoạt động đúng, năng lực có thể tự tìm đến nhu cầu. Và khi đó, giá trị không chỉ đến từ “ai quen ai”. Giá trị đến từ: ai làm được gì. 4. Công trình là nơi mọi kết nối được kiểm chứng Henryle biết rằng một mạng lưới có thể tạo ra rất nhiều lời nói. Nhưng một công trình thì không nói dối. Một căn nhà xây xong sẽ cho thấy chất lượng. Một hệ thống điện hoạt động tốt sẽ chứng minh năng lực của người thực hiện. Một bộ nội thất đẹp và bền sẽ chứng minh tay nghề. Một khách hàng hài lòng sẽ tạo ra một câu chuyện tốt. Một khách hàng không hài lòng cũng tạo ra một bài học.

Vì vậy, Henryle bắt đầu coi mỗi công trình như một bài kiểm tra thực tế của hệ sinh thái. Mỗi công trình là một lần DRHOUSES tự hỏi: Chúng ta kết nối đúng người chưa? Chúng ta cung cấp đúng dịch vụ chưa? Chất lượng có đạt yêu cầu không? Khách hàng có được tôn trọng không? Những người tham gia có giữ đúng cam kết không? Nếu câu trả lời là “có”, niềm tin tăng lên. Nếu câu trả lời là “chưa”, hệ thống phải học. Không che giấu. Không tô đẹp. Không lấy những con số lớn để che đi những trải nghiệm nhỏ nhưng quan trọng. Bởi Henryle hiểu rằng: Một triệu kết nối không thể bù cho một trải nghiệm tồi nếu trải nghiệm ấy làm mất niềm tin. 5. Người làm nghề được nhìn thấy Có một điều Henryle đặc biệt quan tâm. Đó là rất nhiều người làm nghề giỏi nhưng ít được biết đến. Họ không giỏi quảng cáo. Không có đội ngũ truyền thông. Không biết xây dựng thương hiệu cá nhân. Không có hàng nghìn người theo dõi trên mạng xã hội. Nhưng họ có đôi bàn tay rất giỏi. Họ có kinh nghiệm. Họ biết cách xử lý những vấn đề mà người khác không biết giải quyết. Họ đã xây hàng chục căn nhà nhưng tên tuổi vẫn chỉ được biết trong một khu phố. Henryle muốn thay đổi điều đó. Trong hệ sinh thái mới, một người thợ không nhất thiết phải nói thật hay. Công trình của họ có thể nói thay họ. Một hồ sơ nghề nghiệp có thể ghi lại những gì họ đã làm. Những khách hàng trước đây có thể đánh giá. Những công trình đã hoàn thành có thể trở thành bằng chứng. Qua thời gian, uy tín được tích lũy. Người làm nghề giỏi sẽ có cơ hội được nhìn thấy. Và người tìm dịch vụ cũng có cơ hội lựa chọn tốt hơn. Đó là một sự thay đổi rất lớn. 6. Cạnh tranh không còn chỉ là cuộc chiến về giá Henryle cũng nhìn thấy một vấn đề khác. Khi thị trường thiếu thông tin, khách hàng thường chọn bằng giá. Ai rẻ hơn thì có cơ hội được chọn. Nhưng giá thấp không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với giá trị cao. Một công trình giá rẻ nhưng sửa đi sửa lại có thể trở nên đắt hơn rất nhiều. Một vật liệu rẻ nhưng nhanh hỏng có thể tạo ra chi phí lớn về sau. Một người thợ nhận giá thấp nhưng không đủ năng lực có thể khiến cả công trình phải trả giá. Henryle muốn một thị trường trưởng thành hơn. Ở đó, khách hàng có thể nhìn thấy nhiều yếu tố: giá, chất lượng, kinh nghiệm, uy tín, tiến độ và kết quả.

Khi thông tin minh bạch hơn, người làm nghề giỏi có cơ hội được trả công xứng đáng hơn. Và khách hàng cũng có cơ hội nhận được giá trị tương xứng với số tiền họ bỏ ra. 7. Những con người khác nhau cùng tạo nên một thành phố Henryle hiểu rằng một hệ sinh thái lớn không thể chỉ có những người giống nhau. Một người có thể rất giỏi chuyên môn nhưng không giỏi giao tiếp. Một người khác có khả năng kết nối rất tốt. Một người có vốn. Một người có kinh nghiệm. Một người có công nghệ. Một người có đôi bàn tay. Một người có ý tưởng. Một người có khả năng tổ chức. Không ai cần phải trở thành tất cả. Điều quan trọng là mỗi người hiểu mình mạnh ở đâu và tìm được những người bổ sung cho mình. Đó chính là cách một thành phố vận hành. Không phải ai cũng làm cùng một việc. Mà chính vì mỗi người làm một việc khác nhau nên thành phố mới tồn tại. DRHOUSES cũng vậy. Sự khác biệt không phải là điểm yếu. Sự khác biệt, khi được kết nối đúng cách, trở thành sức mạnh. 8. Từ một ngôi nhà đến một nền kinh tế Henryle đứng trước một bức tranh lớn hơn. Ông nhìn một căn nhà. Nhưng phía sau căn nhà ấy là cả một chuỗi giá trị. Có người sản xuất xi măng. Có người sản xuất thép. Có người khai thác đá. Có người vận chuyển. Có kiến trúc sư. Có kỹ sư. Có thợ xây. Có thợ điện. Có thợ nước. Có người làm cửa. Có người làm nội thất. Có người bán thiết bị. Có người bảo trì. Một ngôi nhà nhỏ có thể tạo ra công việc cho rất nhiều người. Nếu hàng nghìn, hàng triệu ngôi nhà cùng được xây dựng và vận hành trong một hệ sinh thái kết nối tốt, tác động ấy sẽ không còn nhỏ. Nó trở thành một dòng chảy kinh tế. Và lúc đó Henryle hiểu: DRHOUSES không chỉ đang xây một mạng lưới. Nếu làm đúng, DRHOUSES đang góp phần xây dựng một hạ tầng kết nối cho nền kinh tế của những người làm nghề. 9. Thành phố ấy không có tường Một thành phố thông thường có ranh giới. Nhưng thành phố mà Henryle hình dung thì không có tường. Nó có thể bắt đầu từ một căn nhà. Từ một người thợ. Từ một khách hàng. Từ một lời giới thiệu. Rồi mở rộng từ người này sang người khác. Từ công trình này sang công trình khác. Từ một địa phương sang một địa phương khác. Không ai biết chính xác nó sẽ lớn đến đâu. Nhưng Henryle biết một điều:

Nếu nền tảng được xây dựng trên giá trị thật, sự phát triển sẽ có nền móng. Nếu nền tảng chỉ dựa trên những con số đẹp, nó sẽ dễ dàng sụp đổ. Vì thế, ông không muốn xây một thành phố của những con số. Ông muốn xây một thành phố của những người thật. Những người làm nghề thật. Những công trình thật. Những nhu cầu thật. Những giao dịch thật. Và những câu chuyện thật. 10. Một thành phố bắt đầu từ một kết nối Cuối ngày, Henryle nhìn lại những gì DRHOUSES đã đi qua. Từ một ý tưởng. Đến một mạng lưới. Từ một mạng lưới. Đến một cộng đồng. Và từ một cộng đồng. Đang dần hình thành một hệ sinh thái. Ông chợt nhận ra rằng những thành phố lớn nhất trên thế giới cũng không được xây dựng trong một ngày. Chúng bắt đầu từ những viên gạch đầu tiên. DRHOUSES cũng vậy. Không cần bắt đầu bằng hàng triệu người. Có thể bắt đầu bằng hai người tìm thấy nhau. Một người cần. Một người có khả năng đáp ứng. Một kết nối tạo ra một công việc. Một công việc tạo ra một công trình. Một công trình tạo ra niềm tin. Niềm tin tạo ra một kết nối mới. Rồi một kết nối mới lại tạo ra một công việc mới. Cứ như thế. Hệ sinh thái lớn lên. Henryle mỉm cười. Ông hiểu rằng giấc mơ 100 triệu chưa bao giờ thực sự là giấc mơ về 100 triệu cái tên. Đó là giấc mơ về 100 triệu con người có thể tìm thấy giá trị từ nhau. Và nếu một ngày thành phố ấy thật sự xuất hiện, nó sẽ không được xây bằng bê tông. Nó sẽ được xây bằng tay nghề, công nghệ, niềm tin và hàng triệu lần con người giúp đỡ con người. Đó mới là thành phố mà Henryle muốn nhìn thấy. Một thành phố không ngủ. Một thành phố không có biên giới. Một thành phố nơi mỗi người làm nghề đều có một chỗ đứng, mỗi nhu cầu đều có cơ hội tìm được lời giải, và mỗi kết nối đều có khả năng tạo ra một giá trị mới.