HNI 28/10

SÁCH TRẮNG: TRƯỜNG HỌC XÃ HỘI CHỦ NGHĨA HÒA BÌNH

Tác giả: Henry Le – Lê Đình Hải

NHÓM D — ĐỘI NGŨ VÀ QUẢN TRỊ GIÁO DỤC

CHƯƠNG 27. VAI TRÒ CỦA HIỆU TRƯỞNG

1. Hiệu trưởng là người kiến tạo tầm nhìn giáo dục

Trong mô hình trường học xã hội chủ nghĩa hòa bình, hiệu trưởng không chỉ là người điều hành các hoạt động hành chính mà còn là nhà lãnh đạo giáo dục, người kiến tạo văn hóa học đường và chịu trách nhiệm định hướng sự phát triển lâu dài của nhà trường. Vai trò của hiệu trưởng được thể hiện qua khả năng kết nối con người, tổ chức nguồn lực, xây dựng niềm tin và biến triết lý giáo dục thành những hành động cụ thể.

Một hiệu trưởng có tầm nhìn cần xác định rõ nhà trường muốn trở thành tổ chức như thế nào, học sinh cần phát triển những phẩm chất và năng lực gì, giáo viên cần được hỗ trợ ra sao và cộng đồng có thể đóng góp vào quá trình giáo dục bằng cách nào. Tầm nhìn đó phải phù hợp với điều kiện thực tế, có mục tiêu đo lường được và được xây dựng trên cơ sở lắng nghe giáo viên, học sinh, phụ huynh cùng các bên liên quan.

Hiệu trưởng không thể xây dựng một trường học hạnh phúc chỉ bằng khẩu hiệu. Muốn tạo ra thay đổi thực chất, người lãnh đạo phải chuyển các giá trị hòa bình, công bằng, nhân văn, khai phóng và trách nhiệm thành quy tắc ứng xử, phương pháp quản lý, chính sách hỗ trợ và những trải nghiệm tích cực hằng ngày của học sinh.

2. Lãnh đạo bằng sự nêu gương và tinh thần phục vụ

Quyền hạn của hiệu trưởng cần đi đôi với trách nhiệm giải trình. Người đứng đầu nhà trường phải nêu gương về sự trung thực, công bằng, kỷ luật, tinh thần học hỏi và thái độ tôn trọng con người. Cách hiệu trưởng giải quyết mâu thuẫn, tiếp nhận phê bình và đưa ra quyết định sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến văn hóa ứng xử của toàn trường.

Lãnh đạo giáo dục theo tinh thần phục vụ không có nghĩa là từ bỏ quyền quyết định, mà là sử dụng quyền hạn để tạo điều kiện cho người khác hoàn thành tốt nhiệm vụ. Hiệu trưởng cần trao quyền phù hợp cho các tổ chuyên môn, khuyến khích sáng kiế