CHƯƠNG 24
NĂNG LƯỢNG CẢM XÚC VÀ SỨC MẠNH SÁNG TẠO THỰC TẠI
1. Mọi thực tại đều bắt đầu từ một trạng thái bên trong
Con người thường nghĩ rằng cuộc đời được tạo nên bởi những gì xảy ra bên ngoài. Ta có một hoàn cảnh, một gia đình, một công việc, một xã hội và cho rằng chính những điều đó quyết định cuộc đời mình.
Nhưng sâu xa hơn, điều quyết định cách ta sống không chỉ là những gì xảy ra, mà là trạng thái bên trong của ta trước những gì xảy ra.
Hai con người đứng trước cùng một khó khăn có thể tạo ra hai kết quả hoàn toàn khác nhau. Một người nhìn thấy bế tắc, người kia nhìn thấy cơ hội. Một người sợ hãi trước thay đổi, người kia xem thay đổi là cánh cửa mở ra tương lai.
Khác biệt không chỉ nằm ở hoàn cảnh.
Khác biệt nằm ở năng lượng cảm xúc mà họ mang theo.
Cảm xúc là một dạng năng lượng mạnh mẽ. Nó có thể nâng con người lên, nhưng cũng có thể kéo con người xuống. Nó có thể biến một ý tưởng thành hành động, nhưng cũng có thể khiến một người có năng lực sống cả đời trong sự hoài nghi và sợ hãi.
Bởi vậy, muốn thay đổi thực tại bên ngoài, trước hết con người cần học cách làm chủ thực tại bên trong.
2. Cảm xúc không phải là điểm yếu
Có một thời gian dài con người được dạy rằng lý trí mới là sức mạnh, còn cảm xúc là thứ cần phải kiểm soát hoặc loại bỏ.
Nhưng con người không phải cỗ máy.
Một quyết định lớn thường bắt đầu bằng một cảm nhận. Một công trình lớn thường bắt đầu bằng một khát vọng. Một cuộc đời phi thường thường bắt đầu bằng một niềm tin mà chưa ai khác nhìn thấy.
Cảm xúc không phải kẻ thù của lý trí.
Cảm xúc là nguồn năng lượng để lý trí hành động.
Niềm vui tạo ra động lực.
Lòng biết ơn tạo ra sự đủ đầy.
Tình yêu tạo ra kết nối.
Niềm tin tạo ra sự kiên định.
Lòng trắc ẩn tạo ra phụng sự.
Nhưng ngược lại:
Sợ hãi có thể làm con người thu mình.
Oán giận có thể làm tâm trí mất sáng suốt.
Ghen tị có thể khiến ta sống trong sự so sánh.
Tuyệt vọng có thể khiến ta từ bỏ trước khi cơ hội xuất hiện.
Vì thế, trưởng thành không phải là không còn cảm xúc.
Trưởng thành là biết mình đang cảm gì, hiểu vì sao mình cảm như vậy và lựa chọn cách hành động phù hợp.
3. Năng lượng nào sẽ tạo ra thực tại ấy
Cuộc đời có một quy luật rất đơn giản:
Điều ta thường xuyên tập trung vào sẽ có xu hướng trở thành điều ta nhìn thấy nhiều nhất trong cuộc sống.
Nếu một người luôn tập trung vào thất bại, tâm trí họ sẽ liên tục tìm kiếm bằng chứng rằng mình không thể thành công.
Nếu một người luôn nhìn thấy thiếu thốn, họ sẽ khó nhận ra những nguồn lực đang hiện diện quanh mình.
Nếu một người luôn tin rằng cuộc đời chống lại mình, mọi thử thách đều trở thành bằng chứng cho niềm tin đó.
Nhưng khi một người thay đổi trạng thái bên trong, cách họ nhìn thế giới cũng thay đổi.
Họ bắt đầu đặt những câu hỏi khác:
“Ta có thể làm gì?”
“Điều gì vẫn còn có thể?”
“Ta học được gì từ chuyện này?”
“Ai có thể cùng ta tạo ra giải pháp?”
Và chính những câu hỏi mới ấy mở ra những hành động mới.
Hành động mới tạo ra kết quả mới.
Kết quả mới lại củng cố niềm tin mới.
Đó chính là một vòng tròn sáng tạo thực tại.
4. Sáng tạo thực tại không phải là ước muốn
Có người hiểu sai rằng chỉ cần suy nghĩ tích cực, hình dung điều mình muốn và chờ đợi thì cuộc đời sẽ thay đổi.
Không.
Tư duy không thay thế hành động. Cảm xúc không thay thế kỷ luật. Niềm tin không thay thế năng lực.
Sức mạnh sáng tạo thực tại chỉ xuất hiện khi bốn yếu tố gặp nhau:
Tầm nhìn – cảm xúc – hành động – kỷ luật.
Tầm nhìn cho ta biết mình muốn đi đâu.
Cảm xúc cho ta năng lượng để bước đi.
Hành động biến ý tưởng thành kết quả.
Kỷ luật giúp ta tiếp tục khi cảm xúc ban đầu đã qua đi.
Một người có thể có một giấc mơ rất đẹp, nhưng nếu không hành động thì giấc mơ vẫn chỉ là một hình ảnh trong tâm trí.
Một người có thể có năng lượng rất lớn, nhưng nếu thiếu định hướng thì năng lượng ấy có thể bị phân tán.
Một người có thể hành động rất nhiều, nhưng nếu không có tầm nhìn thì có thể đi rất nhanh trên một con đường không dẫn đến nơi mình muốn đến.
Vì vậy, sáng tạo thực tại là nghệ thuật đưa thế giới bên trong đi đến thế giới bên ngoài bằng hành động có ý thức.
5. Người kiến tạo bắt đầu từ việc quản trị cảm xúc
Muốn kiến tạo một gia đình tốt, một doanh nghiệp tốt, một cộng đồng tốt hay một xã hội tốt, trước hết phải có những con người biết quản trị chính mình.
Một người không làm chủ được cơn giận rất khó tạo ra một môi trường bình an.
Một người luôn sống trong sợ hãi rất khó truyền cảm hứng cho người khác.
Một người luôn mang theo sự oán trách rất khó xây dựng cộng đồng bằng lòng tin.
Bởi vậy, thay đổi xã hội không chỉ bắt đầu từ chính sách, công nghệ hay tiền bạc.
Nó bắt đầu từ chất lượng năng lượng của con người.
Khi một người biết chuyển giận dữ thành hiểu biết, chuyển sợ hãi thành can đảm, chuyển thất bại thành bài học, chuyển tổn thương thành lòng bao dung, người đó đang thực hiện một cuộc cách mạng bên trong.
Và mỗi cuộc cách mạng bên trong có thể trở thành một hạt giống cho sự thay đổi bên ngoài.
6. Thuận lòng dân bắt đầu từ thuận lòng mình
“Thuận lòng dân” không có nghĩa là chiều theo mọi mong muốn của con người.
Đó là biết lắng nghe, thấu hiểu và hành động vì những giá trị tốt đẹp của con người.
Muốn thuận lòng dân, người lãnh đạo trước hết phải thuận được với chính mình.
Tâm không loạn thì trí mới sáng.
Trí sáng thì quyết định mới đúng.
Quyết định đúng thì hành động mới tạo ra niềm tin.
Niềm tin được tạo ra thì cộng đồng mới đồng lòng.
Và khi con người đồng lòng, những điều tưởng như không thể bắt đầu trở thành có thể.
Đó cũng là tinh thần của Đạo Trời:
Không cưỡng cầu.
Không chống lại dòng chảy của sự sống.
Nhưng cũng không thụ động phó mặc.
Thuận là hiểu quy luật.
Tâm là giữ sự sáng trong.
Hành là biến điều đúng thành việc làm.
7. Mỗi người là một người sáng tạo
Có lẽ câu hỏi quan trọng nhất mỗi người cần tự hỏi không phải là:
“Cuộc đời sẽ cho tôi điều gì?”
Mà là:
“Tôi đang tạo ra điều gì cho cuộc đời?”
Mỗi suy nghĩ là một hạt giống.
Mỗi cảm xúc là một nguồn năng lượng.
Mỗi lời nói là một tác động.
Mỗi hành động là một nét vẽ lên bức tranh cuộc đời.
Ta không thể kiểm soát tất cả những gì xảy ra.
Nhưng ta có thể lựa chọn cách mình đáp lại.
Và đôi khi, đó chính là quyền năng lớn nhất của con người.
Hãy nuôi dưỡng những cảm xúc làm cho mình lớn lên.
Hãy lựa chọn những suy nghĩ mở ra khả năng.
Hãy biến niềm tin thành hành động.
Hãy biến hành động thành giá trị.
Và hãy biến giá trị của một cá nhân thành lợi ích cho cộng đồng.
Bởi cuối cùng, thực tại mà chúng ta cùng sống chính là tổng hòa của những thực tại mà hàng triệu con người đang tạo ra mỗi ngày.
Nếu con người thay đổi, gia đình thay đổi.
Gia đình thay đổi, cộng đồng thay đổi.
Cộng đồng thay đổi, xã hội thay đổi.
Và khi xã hội thay đổi từ bên trong, tương lai cũng bắt đầu thay đổi.
Thực tại không chỉ là thứ chúng ta nhận được.
Thực tại còn là thứ chúng ta đang cùng nhau tạo ra.
Vì vậy, hãy cẩn trọng với năng lượng mình phát ra.
Hãy tỉnh thức với cảm xúc mình nuôi dưỡng.
Hãy có trách nhiệm với những điều mình tạo nên.
Bởi biết đâu, một suy nghĩ của ta hôm nay sẽ trở thành hành động của ngày mai; một hành động của ta sẽ trở thành ảnh hưởng đối với một con người khác; và ảnh hưởng ấy, qua nhiều người, có thể trở thành một phần của tương lai.
Đạo Trời không chỉ nằm ở việc thuận theo tự nhiên.
Đạo Trời còn nằm ở việc sống sao cho năng lượng mình tạo ra làm cho cuộc đời tốt đẹp hơn.
Đó chính là sức mạnh sáng tạo thực tại của con người.
English