HNI 23-9

CHƯƠNG 9: VUA KHÔNG THỂ ĐỨNG MỘT MÌNH

 

Ở Chương 8, chúng ta đã nói về một nguyên tắc quan trọng:

 

Vua phải được bảo vệ.

 

Nhưng bảo vệ Vua không có nghĩa là đặt Vua vào một vị trí biệt lập, nơi mọi quyết định đều chỉ xuất phát từ một người.

 

Ngược lại.

 

Vua được bảo vệ tốt nhất khi bên cạnh Vua có một đội ngũ đủ mạnh, đủ tin cậy và đủ năng lực để cùng nhau giữ thế trận.

 

Bởi trên bàn cờ, không có quân Vua nào có thể tự mình chiến thắng.

 

Và trong doanh nghiệp cũng vậy.

 

Người sáng lập có thể nhìn thấy tương lai, nhưng cần một đội ngũ để biến tương lai ấy thành hiện thực.

 

1. Tầm nhìn không thể tự mình tạo ra kết quả

 

Một người sáng lập có thể có một ý tưởng rất lớn.

 

Có thể nhìn thấy một thị trường mới.

 

Có thể hình dung một hệ sinh thái trong tương lai.

 

Có thể tin rằng một ngày nào đó tổ chức sẽ phát triển thành một doanh nghiệp lớn.

 

Nhưng giữa tầm nhìn và kết quả luôn có một khoảng cách rất lớn.

 

Khoảng cách đó cần được lấp đầy bằng con người.

 

Một người nhìn thấy con đường.

 

Một người xây sản phẩm.

 

Một người tìm khách hàng.

 

Một người quản trị tài chính.

 

Một người phát triển công nghệ.

 

Một người xây dựng thương hiệu.

 

Một người chăm sóc đội ngũ.

 

Một người vận hành hệ thống.

 

Tầm nhìn của người sáng lập chỉ thực sự có giá trị khi được chuyển hóa thành hành động của nhiều người.

 

Ý tưởng thuộc về một người có thể khởi đầu.

Nhưng kết quả lớn luôn cần sức mạnh của một đội ngũ.

 

2. Đội ngũ không phải những người làm thuê cho tầm nhìn

 

Một sai lầm trong quản trị là coi đội ngũ chỉ là những người thực hiện mệnh lệnh của người sáng lập.

 

Nếu chỉ biết nghe và làm, đội ngũ rất khó trưởng thành.

 

Một đội ngũ mạnh phải có khả năng:

 

Hiểu mục tiêu.

Đặt câu hỏi.

Đưa ra sáng kiến.

Phản biện.

Chịu trách nhiệm.

Giải quyết vấn đề.

 

Người sáng lập không cần những người chỉ nói:

 

“Vâng, tôi sẽ làm.”

 

Người sáng lập cần những người có thể nói:

 

“Đây là mục tiêu. Tôi đề xuất cách này. Đây là rủi ro. Đây là phương án dự phòng.”

 

Đó mới là một đội ngũ trưởng thành.

 

3. Mỗi quân cờ phải có vai trò

 

Trên bàn cờ, Vua không thể thay Hậu.

 

Hậu không thể thay Xe.

 

Xe không thể thay Tượng.

 

Mã không thể thay Tốt.

 

Mỗi quân có một cách di chuyển và một giá trị riêng.

 

Trong tổ chức cũng vậy.

Không phải ai cũng cần giống nhau.

 

Người giỏi chiến lược có thể không giỏi vận hành.

 

Người giỏi chuyên môn có thể không thích hợp với việc quản lý con người.

 

Người giỏi sáng tạo có thể cần một người giỏi kỷ luật để phối hợp.

 

Điều quan trọng không phải tìm những người giống người sáng lập.

 

Mà là tìm những người bổ sung cho người sáng lập.

 

Một đội ngũ mạnh không phải là tập hợp của những người giống nhau.

 

Đó là tập hợp của những năng lực khác nhau nhưng cùng hướng về một mục tiêu.

 

4. Người sáng lập phải biết chọn người

 

Chọn đúng người là một trong những quyết định quan trọng nhất của người sáng lập.

 

Bởi một người có thể ảnh hưởng đến cả một bộ phận.

 

Một người lãnh đạo có thể ảnh hưởng đến hàng chục hoặc hàng trăm con người.

 

Một quyết định nhân sự sai ở vị trí quan trọng có thể tạo ra nhiều hệ quả cho tổ chức.

 

Vì vậy, người sáng lập không chỉ nhìn vào năng lực hiện tại.

 

Cần nhìn cả:

 

Phẩm chất.

Tinh thần trách nhiệm.

Khả năng học hỏi.

Khả năng hợp tác.

Khả năng chịu áp lực.

Khả năng phát triển.

 

Một người chưa giỏi hôm nay chưa chắc không thể trở thành người giỏi ngày mai.

 

Ngược lại, một người rất giỏi hôm nay cũng cần được đặt trong môi trường phù hợp để tạo giá trị lâu dài.

 

5. Đội ngũ mạnh phải có niềm tin

 

Không thể xây dựng đội ngũ mạnh chỉ bằng chức danh và mệnh lệnh.

 

Cần có niềm tin.

 

Người sáng lập tin đội ngũ.

 

Đội ngũ tin vào định hướng.

 

Các bộ phận tin nhau.

 

Mỗi người tin rằng công sức của mình có ý nghĩa.

 

Niềm tin không có nghĩa là bỏ qua nguyên tắc.

 

Ngược lại, niềm tin bền vững phải đi cùng minh bạch, trách nhiệm và khả năng giải trình.

 

Khi mọi người biết mình được trao quyền nhưng cũng phải chịu trách nhiệm, đội ngũ sẽ trưởng thành hơn.

 

6. Vua phải biết lắng nghe

 

Một người sáng lập càng ở vị trí cao càng dễ rơi vào một cái bẫy:

 

Chỉ nghe những điều mình muốn nghe.

 

Khi đó, thông tin xấu có thể bị giữ lại.

 

Rủi ro có thể không được báo cáo.

 

Sai lầm có thể bị che giấu.

 

Và người đứng đầu tưởng rằng mọi thứ đang tốt.

 

Một hệ thống lành mạnh phải cho phép thông tin đi lên.

 

Người ở tuyến đầu nhìn thấy vấn đề.

 

Người quản lý tổng hợp vấn đề.

 

Lãnh đạo nhìn thấy xu hướng.

 

Người sáng lập đưa ra quyết định chiến lược.

 

Muốn vậy, Vua phải biết lắng nghe.

Người đứng đầu không cần là người nói nhiều nhất.

Người đứng đầu cần là người nghe được những điều quan trọng nhất.

 

7. Đội ngũ mạnh giúp người sáng lập nhìn xa hơn

 

Khi có một đội ngũ đủ mạnh, người sáng lập không còn phải dành phần lớn thời gian để xử lý công việc hàng ngày.

 

Thay vào đó, có thể dành thời gian cho những câu hỏi lớn:

 

HGroup sẽ đi đâu trong 5 năm tới?

 

Thị trường nào đang thay đổi?

 

Công nghệ nào có thể tạo ra cơ hội mới?

 

Con người nào có thể trở thành lãnh đạo tương lai?

 

Hệ thống nào cần được cải thiện?

 

Điều gì cần giữ lại?

 

Điều gì cần thay đổi?

 

Đó mới là công việc xứng đáng với vị trí của Vua.

 

Đội ngũ càng mạnh, người sáng lập càng có khả năng nhìn xa.

 

8. HGroup cần một đội ngũ cùng xây bàn cờ

 

HGroup không thể được xây dựng chỉ bằng một người.

 

Mỗi lĩnh vực, mỗi đơn vị, mỗi thành viên đều có thể là một phần của thế trận chung.

 

Drhouses, H-Ecom, HFarm, HMedia, HBook, HLand và những lĩnh vực khác có thể đảm nhiệm những vai trò khác nhau.

 

Điều quan trọng là mỗi đơn vị hiểu:

 

Mình đang làm gì?

 

Mình tạo giá trị gì?

 

Mình phối hợp với ai?

 

Mình đóng góp gì cho toàn hệ sinh thái?

 

Khi từng bộ phận chỉ nhìn vào lợi ích riêng, bàn cờ sẽ bị chia nhỏ.

 

Nhưng khi từng bộ phận hiểu vai trò của mình trong toàn bộ thế trận, sức mạnh sẽ được nhân lên.

 

---

 

Vua không thể đứng một mình.

 

Vua cần Hậu.

 

Cần Xe.

 

Cần Tượng.

 

Cần Mã.

 

Cần những quân Tốt đang âm thầm tạo nên nền móng.

 

Người sáng lập cũng vậy.

 

Một người có thể khởi xướng.

Một đội ngũ mới có thể thực hiện.

Một hệ thống mới có thể duy trì.

Một thế hệ kế tiếp mới có thể tiếp nối.

 

Đó là lý do người sáng lập không nên hỏi:

 

“Làm sao để mọi người phụ thuộc vào mình?”

 

Mà nên hỏi:

 

“Làm sao để mỗi người trong đội ngũ trở nên mạnh hơn, chủ động hơn và có khả năng cùng mình xây dựng tương lai?”

 

Khi câu hỏi ấy thay đổi, cách lãnh đạo cũng thay đổi.

 

Vua không còn là người đứng trên tất cả.

 

Vua trở thành người kết nối tất cả.

 

Và khi Vua có một đội ngũ đủ mạnh, câu chuyện không còn dừng lại ở việc xây dựng doanh nghiệp.

Nó chuyển sang một câu hỏi lớn hơn:

Sau người sáng lập, điều gì sẽ còn lại?

Đó chính là vấn đề của Chương 10 – Di sản lớn hơn người sáng lập.