HNI 02/10

NHÓM 5: THIẾT KẾ KIẾN TRÚC

CHƯƠNG 45

THIẾT KẾ NHÀ KẾT HỢP KINH DOANH

DRHOUSES – MỘT CÔNG TRÌNH, HAI GIÁ TRỊ: AN CƯ VÀ PHÁT TRIỂN KINH DOANH

MỞ ĐẦU

Một ngôi nhà có thể vừa là nơi trở về của gia đình, vừa là nơi tạo ra giá trị kinh tế mỗi ngày.

Với những công trình có vị trí phù hợp, đặc biệt tại các tuyến đường có hoạt động thương mại, mô hình nhà ở kết hợp kinh doanh có thể đáp ứng đồng thời hai nhu cầu: sinh sống và làm việc.

Tầng phía trước có thể trở thành cửa hàng, văn phòng, showroom hoặc không gian cung cấp dịch vụ. Phía sau hay các tầng trên dành cho đời sống gia đình.

Tuy nhiên, khi hai chức năng cùng tồn tại trong một công trình, bài toán thiết kế trở nên phức tạp hơn nhà ở thông thường.

Khách hàng cần thuận tiện nhưng gia đình vẫn cần riêng tư.

Không gian kinh doanh cần nổi bật nhưng tổng thể kiến trúc phải hài hòa.

Hoạt động thương mại cần linh hoạt nhưng sinh hoạt gia đình phải được bảo đảm.

Trong Chương 45, DRHOUSES tiếp tục Nhóm 5 – Thiết kế kiến trúc, cùng xây dựng tư duy thiết kế một ngôi nhà có khả năng tạo ra đồng thời giá trị sống và giá trị kinh doanh.

1. XÁC ĐỊNH MÔ HÌNH KINH DOANH NGAY TỪ ĐẦU

Trước khi thiết kế, câu hỏi đầu tiên không phải là mặt tiền sẽ đẹp thế nào.

Câu hỏi quan trọng hơn là:

Gia chủ dự định kinh doanh gì?

Một cửa hàng thời trang sẽ có nhu cầu khác một văn phòng.

Tiệm bán lẻ khác quán đồ uống.

Showroom khác không gian dịch vụ.

Mỗi loại hình có số lượng khách, cách trưng bày, kho hàng, thiết bị và nhu cầu vận hành khác nhau.

DRHOUSES cần hiểu hoạt động kinh doanh để nghiên cứu phương án kiến trúc phù hợp.

Nếu chỉ tạo ra một mặt bằng trống rồi sau đó mới tìm cách đưa hoạt động kinh doanh vào, công trình có thể phải điều chỉnh nhiều.

Hiểu mô hình kinh doanh trước – thiết kế không gian sau.

2. PHÂN TÁCH KHÔNG GIAN KINH DOANH VÀ KHÔNG GIAN SỐNG

Đây là một trong những bài toán quan trọng nhất.

Khách đến cửa hàng không nên phải đi xuyên qua khu vực sinh hoạt riêng của gia đình.

Ngược lại, các thành viên trong nhà cũng không nên phụ thuộc hoàn toàn vào không gian kinh doanh để ra vào.

Nếu điều kiện mặt bằng cho phép, DRHOUSES nghiên cứu việc tổ chức luồng giao thông phù hợp cho hai nhóm người sử dụng.

Khu vực kinh doanh có thể ưu tiên vị trí tiếp cận thuận tiện từ phía trước.

Không gian ở được bố trí phía sau hoặc trên các tầng khác tùy đặc điểm công trình.

Cầu thang, cửa và hành lang cần được tính toán ngay từ đầu.

Mục tiêu là:

Kinh doanh thuận tiện – sinh hoạt riêng tư – hai chức năng cùng tồn tại nhưng hạn chế ảnh hưởng lẫn nhau.

3. TẦNG TRỆT – BỘ MẶT CỦA HOẠT ĐỘNG KINH DOANH

Trong nhiều mô hình, tầng trệt là khu vực kinh doanh chính.

Đây là nơi khách hàng nhìn thấy đầu tiên, bước vào đầu tiên và hình thành cảm nhận đầu tiên về thương hiệu.

Vì vậy, không gian cần được tổ chức rõ ràng.

Lối vào ở đâu?

Quầy tiếp khách đặt vị trí nào?

Sản phẩm trưng bày thế nào?

Kho hàng bố trí ở đâu?

Nhân viên di chuyển ra sao?

Khách có thể quan sát và sử dụng không gian thuận tiện không?

Thiết kế phải dựa trên hành trình thực tế của người sử dụng.

DRHOUSES không xem tầng trệt đơn thuần là một căn phòng lớn.

Đó là không gian vận hành của một hoạt động kinh doanh

4. CÁC TẦNG TRÊN – TRỞ VỀ ĐÚNG NGHĨA MỘT MÁI NHÀ

Sau những giờ làm việc, gia đình cần một không gian thực sự để nghỉ ngơi.

Vì vậy, khi bước lên khu vực ở, cảm giác nên dần chuyển từ thương mại sang đời sống gia đình.

Phòng khách riêng, bếp, phòng ăn, phòng ngủ, phòng thờ và những khu vực khác được bố trí theo nhu cầu.

Âm thanh và sự riêng tư giữa khu kinh doanh với khu ở cần được cân nhắc trong phương án tổng thể.

Nếu hoạt động kinh doanh kéo dài vào buổi tối, việc phân tách càng quan trọng.

Ngôi nhà không nên khiến gia đình có cảm giác mình đang sống ngay trong cửa hàng suốt 24 giờ.

Bước qua ranh giới sinh hoạt, công việc nên được để lại phía sau ở mức phù hợp.

Đó là một giá trị quan trọng của thiết kế.

5. MẶT TIỀN VỪA LÀ KIẾN TRÚC, VỪA LÀ NHẬN DIỆN

Đối với nhà kết hợp kinh doanh, mặt tiền đảm nhiệm hai vai trò.

Một mặt, nó là kiến trúc của ngôi nhà.

Mặt khác, nó có thể góp phần thể hiện hình ảnh của hoạt động kinh doanh.

Khu vực biển hiệu, cửa ra vào, hệ thống chiếu sáng và các mảng kiến trúc cần được nghiên cứu đồng bộ trong phạm vi phù hợp.

DRHOUSES hướng đến việc tránh để biển quảng cáo che phủ toàn bộ kiến trúc.

Thương hiệu kinh doanh và công trình có thể hỗ trợ nhau thay vì cạnh tranh nhau.

Ban ngày, mặt tiền cần rõ ràng và dễ nhận diện.

Buổi tối, ánh sáng có thể giúp không gian nổi bật nhưng vẫn nên có sự tiết chế.

Một mặt tiền tốt không cần hét thật lớn để được nhìn thấy; nó cần đủ rõ để người ta nhớ đến.

6. THIẾT KẾ LINH HOẠT ĐỂ THÍCH ỨNG VỚI KINH DOANH

Hoạt động kinh doanh có thể thay đổi theo thời gian.

Hôm nay là cửa hàng.

Vài năm sau có thể trở thành văn phòng hoặc một loại hình dịch vụ khác.

 

Vì vậy, trong điều kiện phù hợp, không gian kinh doanh nên có khả năng thích ứng nhất định.

Các vách ngăn, vị trí kỹ thuật và cách tổ chức mặt bằng có thể được nghiên cứu để hạn chế việc phải thay đổi quá lớn khi nhu cầu thay đổi.

Điều đó không có nghĩa thiết kế phải chung chung.

Không gian vẫn cần phục vụ tốt mô hình kinh doanh hiện tại, nhưng nên tránh những giải pháp quá cứng nhắc nếu không thực sự cần thiết.

Một công trình có vòng đời dài.

Hoạt động kinh doanh có thể trải qua nhiều giai đoạn.

Kiến trúc tốt nên có khả năng đồng hành với sự thay đổi ấy.

7. KHO HÀNG VÀ KHU PHỤ TRỢ – NHỮNG PHẦN KHÔNG NÊN BỎ QUÊN

Không gian bán hàng đẹp thường được chú ý nhiều nhất.

Nhưng hoạt động kinh doanh còn cần những khu vực ít được nhìn thấy.

Kho để hàng ở đâu?

 

Nhân viên có nơi cất đồ không?

Hàng hóa nhập vào di chuyển bằng lối nào?

Rác và vật tư đóng gói được xử lý ra sao?

Nhà vệ sinh phục vụ khu vực nào?

Nếu những câu hỏi này không được giải quyết trên bản vẽ, chúng sẽ xuất hiện thành bất tiện khi công trình vận hành.

DRHOUSES xem các khu phụ trợ là một phần của thiết kế chứ không phải diện tích thừa.

Một cửa hàng đẹp thu hút khách; một hậu cần tốt giúp cửa hàng hoạt động mỗi ngày

8. ĐIỆN, NƯỚC, ÁNH SÁNG VÀ HỆ THỐNG KỸ THUẬT

Không gian kinh doanh thường có nhu cầu kỹ thuật khác khu vực ở.

Hệ thống chiếu sáng trưng bày, thiết bị điện, điều hòa và các thiết bị chuyên dụng nếu có cần được xác định dựa trên mô hình vận hành.

Khu vực ở lại có nhu cầu khác.

Vì vậy, việc phối hợp hệ thống kỹ thuật phải được nghiên cứu cùng kiến trúc.

Vị trí ổ cắm, đèn, đường cấp thoát nước và các thiết bị không nên được quyết định ngẫu nhiên sau khi công trình đã hoàn thiện.

Đối với những loại hình kinh doanh có yêu cầu kỹ thuật hoặc an toàn chuyên biệt, giải pháp cần tuân theo quy định áp dụng và được các bên có chuyên môn phù hợp xem xét.

Thiết kế tốt phải nghĩ đến những gì nằm sau tường, trên trần và dưới sàn.

9. CÂN BẰNG NGÂN SÁCH GIỮA NHÀ Ở VÀ KINH DOANH

Khi xây một công trình hai chức năng, gia chủ có thể đứng trước rất nhiều hạng mục muốn đầu tư.

Mặt tiền đẹp hơn.

Nội thất cửa hàng tốt hơn.

Phòng khách tiện nghi hơn.

Bếp hiện đại hơn.

Tất cả đều cần ngân sách.

Vì vậy, DRHOUSES khuyến khích xác định mức đầu tư dự kiến và thứ tự ưu tiên từ sớm.

Khu vực kinh doanh nên đầu tư vào những yếu tố trực tiếp phục vụ vận hành và trải nghiệm khách hàng.

Khu vực ở ưu tiên chất lượng sinh hoạt lâu dài.

Những phần nền tảng khó thay đổi sau này cần được cân nhắc trước những chi tiết trang trí có thể bổ sung về sau.

Một đồng ngân sách tốt không phải đồng tiền mua vật liệu đắt nhất, mà là đồng tiền được đặt đúng nơi tạo ra giá trị.

10. MỘT MÁI NHÀ – HAI HÀNH TRÌNH

Buổi sáng, cánh cửa phía trước mở ra.

Một ngày kinh doanh bắt đầu.

Khách hàng bước vào.

Nhân viên làm việc.

Sản phẩm được trao đến người mua.

Đến cuối ngày, cửa hàng dần yên tĩnh.

Gia chủ bước lên những tầng phía trên.

Ở đó không còn là người kinh doanh.

Đó là người cha trở về với con.

Là người mẹ chuẩn bị bữa cơm.

Là một thành viên ngồi bên gia đình sau một ngày làm việc.

Một công trình nhà ở kết hợp kinh doanh chứa đựng hai hành trình như thế.

Một hành trình tạo dựng sự nghiệp.

Một hành trình gìn giữ mái ấm.

Kiến trúc có nhiệm vụ giúp hai hành trình cùng tồn tại mà không làm mất đi giá trị của nhau.

KẾT CHƯƠNG

Chương 45 – Thiết kế nhà kết hợp kinh doanh tiếp tục mở rộng tư duy của Nhóm 5: Thiết kế kiến trúc, khi một công trình không chỉ phục vụ nhu cầu ở mà còn tham gia trực tiếp vào hoạt động tạo ra giá trị kinh tế.

DRHOUSES hướng đến quy trình:

Xác định mô hình kinh doanh → khảo sát nhu cầu gia đình → phân luồng giao thông → tổ chức khu kinh doanh → tổ chức khu ở → phát triển mặt tiền và nhận diện → bố trí kho và khu phụ trợ → phối hợp hệ thống kỹ thuật → cân đối ngân sách → hoàn thiện phương án thiết kế.

Điểm quan trọng nhất không phải là cố gắng hòa trộn hai chức năng thành một.

Ngược lại, cần biết khi nào chúng nên kết nối và khi nào cần tách biệt.

Khách hàng cần một không gian dễ tiếp cận.

Người kinh doanh cần một nơi vận hành hiệu quả.

Gia đình cần sự riêng tư, bình yên và cảm giác được trở về nhà.

 

Khi ba nhu cầu ấy được đặt đúng vị trí, một khu đất có thể tạo ra nhiều lớp giá trị hơn.

Ban ngày, đó có thể là nơi phát triển công việc.

Buổi tối, đó vẫn là mái ấm.

 

Và qua nhiều năm, công trình có thể chứng kiến cả sự trưởng thành của một doanh nghiệp lẫn hành trình lớn lên của một gia đình.

DRHOUSES – thiết kế không gian để an cư, tổ chức công năng để kinh doanh; kiến tạo một công trình có thể nuôi dưỡng đồng thời mái ấm và hành trình phát triển của gia chủ.