HNI 15/9 - 🌺Chương 3: Lịch sử hình thành văn học Việt Nam (1) Mở đầu: Văn học như tấm gương lịch sử dân tộc Văn học Việt Nam không chỉ là nghệ thuật ngôn từ, mà còn là dòng chảy tâm hồn của cả dân tộc qua hàng nghìn năm. Mỗi thời kỳ, mỗi triều đại, mỗi biến động lịch sử đều để lại dấu ấn trong văn học. Đó là nơi ghi lại khát vọng tự do, nỗi đau mất nước, niềm kiêu hãnh trước chiến thắng, và cả những rung động rất đời thường của con người. Để hiểu văn học Việt Nam, trước hết phải đặt nó trong mối quan hệ gắn bó mật thiết với lịch sử hình thành và phát triển của quốc gia. (2) Văn học dân gian – nền móng của văn học Việt Nam Trước khi có chữ viết, dân tộc ta đã sáng tạo nên một kho tàng văn học dân gian đồ sộ, vừa là nguồn vui giải trí, vừa là vũ khí tinh thần giữ gìn bản sắc. Truyền thuyết và thần thoại: Những câu chuyện như Con Rồng Cháu Tiên, Thánh Gióng, Sơn Tinh – Thủy Tinh vừa giải thích nguồn gốc dân tộc, vừa nuôi dưỡng tinh thần đoàn kết, yêu nước. Ca dao, tục ngữ: Chứa đựng triết lý sống, kinh nghiệm lao động, tình cảm gia đình và tình yêu quê hương. Những câu ca dao mộc mạc: “Thân em vừa trắng lại vừa tròn…” hay “Bầu ơi thương lấy bí cùng…” đã trở thành tiếng nói chung của muôn thế hệ. Truyện cười, truyện ngụ ngôn: Góp phần phê phán thói hư tật xấu, đem lại tiếng cười giải tỏa và khơi dậy tinh thần phản kháng. Văn học dân gian là cội nguồn, là “dòng sữa mẹ” nuôi dưỡng tâm hồn dân tộc, đồng thời tạo nền móng vững chắc cho văn học viết sau này. (3) Văn học thời kỳ Bắc thuộc – ý thức dân tộc trong bóng tối nô lệ Trong gần một thiên niên kỷ Bắc thuộc, văn học Việt Nam vừa chịu ảnh hưởng của Hán học, vừa âm thầm bảo lưu những giá trị bản địa. Chữ Hán trở thành công cụ sáng tác chính, nhưng tinh thần dân tộc vẫn rực cháy. Tác phẩm tiêu biểu: Nam quốc sơn hà của Lý Thường Kiệt được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên, khẳng định chủ quyền thiêng liêng. Các văn bia, thơ ca thời kỳ này thường sử dụng chữ Hán, thể hiện trí tuệ và khí phách của những người trí thức Việt, dù bị đặt dưới ách đô hộ. Sự giao thoa giữa Hán học và bản sắc dân tộc đã tạo nên một nền văn học khởi thủy, đầy sức sống tiềm ẩn. (4) Văn học thời Lý – Trần: Rực rỡ cùng hào khí Đông A

HNI 15-9 🌿 Bài Thơ Chương 33: “Đông Và Niềm Tin” Đông về lạnh giá trên cành Lá vàng rơi hết, chỉ còn nhánh khô Gió thổi hun hút bên hồ Trăng soi tĩnh lặng, bạc mờ trời xa Người già tóc đã phôi pha Ngồi trầm suy ngẫm, ngân nga chuyện đời Bao năm giông tố chơi vơi Hóa thành hạt ngọc sáng ngời lòng trong Doanh nhân gặp lúc bão giông Mới hay giá trị bền lòng là đâu Người khôn chẳng vội khoe màu Mà lặng lẽ giữ ngọn châu trong ngần Đông về thử thách muôn phần Kẻ non yếu gục, người dần lớn khôn Không còn phô trương sớm hôm Chỉ còn bản lĩnh, tâm hồn kiên trung Đông là khoảng lặng mênh mông Để người nhìn lại hành trình đã qua Đông là phút lắng chan hòa Để gieo hy vọng xuân xa đang về Lạnh lùng nhưng cũng say mê Thanh lọc phù phiếm, giữ về tinh khôi Ai qua đông vẫn mỉm cười Người ấy bất tử giữa đời gian nan.

HNI 15/9 - 🌺Chương 7: Các thể loại văn học cơ bản – Thơ, Truyện, Kịch, Ký Phần 1. Khái quát chung về thể loại văn học Trong tiến trình văn học nhân loại nói chung và văn học Việt Nam nói riêng, thể loại được coi là khung hình thức, là chiếc bình chứa đựng những tinh hoa cảm xúc và tư tưởng của con người. Văn học không chỉ là những con chữ rời rạc, mà là tổ chức nghệ thuật của ngôn từ. Và trong sự tổ chức ấy, các thể loại đóng vai trò vừa quy định vừa gợi mở: quy định cách biểu đạt, nhưng đồng thời mở ra muôn vàn sáng tạo mới. Từ thời cổ đại, nhân loại đã dần dần phân chia các hình thức sáng tác văn học thành những loại hình cơ bản, tiêu biểu là thơ, truyện, kịch, và ký. Đây là bốn thể loại nền tảng, tạo thành “bộ xương sống” của văn học, vừa độc lập vừa tương tác, bổ sung cho nhau, giúp văn học phản ánh được một cách toàn diện đời sống đa chiều của xã hội và tâm hồn con người. Việc nghiên cứu thể loại không chỉ là hành động học thuật mà còn là hành trình hiểu sâu bản chất nghệ thuật, từ đó người đọc biết thưởng thức, còn người viết biết sáng tạo. Bốn thể loại này – thơ, truyện, kịch, ký – đã chứng minh sức sống trường tồn của mình trong mọi nền văn hóa, vượt qua thời gian và biên giới. Phần 2. Thơ – tiếng nói của tâm hồn Bản chất của thơ Thơ là hình thức văn học ngắn gọn nhất, giàu nhạc tính, súc tích trong ý nghĩa và dạt dào trong cảm xúc. Nếu coi văn học là tiếng nói của trái tim thì thơ chính là tiếng ngân vang trực tiếp nhất. Nó không miêu tả hiện thực một cách đầy đủ như truyện, cũng không tái hiện mâu thuẫn xã hội trực diện như kịch, mà là lời thì thầm, tiếng nấc, nhịp rung cảm. Đặc trưng nghệ thuật Ngôn ngữ hàm súc, giàu hình ảnh, nhạc điệu: thơ thường sử dụng từ ít, nghĩa nhiều, dồn nén cảm xúc. Tính nhạc: nhịp điệu, vần điệu, âm thanh trong thơ tạo nên sức lay động tinh tế. Tính biểu cảm: thơ gắn liền với cái tôi trữ tình, sự rung động cá nhân nhưng mang tính cộng hưởng với cộng đồng. Vai trò của thơ Thơ giúp con người giải tỏa tâm hồn, lưu giữ những rung động tinh khôi và truyền cảm hứng cho cuộc sống. Trong văn học Việt Nam, thơ đã trở thành “hồn vía” của dân tộc, từ ca dao tục ngữ đến thơ Đường luật, thơ mới, thơ hiện đại, luôn phản ánh sâu sắc tâm thế xã hội và khát vọng tự do.

HNI 15-9 🏛️ CHƯƠNG 35 – DOANH NGHIỆP LÂU ĐỜI: THỬ THÁCH SỐNG SÓT QUA KHỦNG HOẢNG 1. Mở đầu: Khủng hoảng – “mùa đông” của doanh nghiệp Mỗi doanh nghiệp, giống như đời người, đều phải trải qua bốn mùa phát triển. Khởi đầu là xuân – gieo hạt ý tưởng; rồi đến hạ – tăng trưởng bùng nổ; tiếp theo là thu – chín muồi và ổn định; và tất yếu, sẽ có đông – giai đoạn thử thách, khủng hoảng. Không một doanh nghiệp nào có thể mãi đứng ngoài những mùa đông đó. Lịch sử kinh tế thế giới chứng minh: khủng hoảng là phép thử khắc nghiệt, chỉ những doanh nghiệp có nội lực thật sự mới trụ vững và tiếp tục sống lâu. Doanh nghiệp lâu đời không chỉ là biểu tượng thành công, mà còn là minh chứng cho khả năng thích ứng. Để tồn tại qua nhiều thập kỷ, thậm chí hàng thế kỷ, họ buộc phải liên tục đối diện với biến động và tái sinh sau khủng hoảng. 2. Tính chu kỳ của khủng hoảng Khủng hoảng kinh tế không phải sự kiện bất ngờ, mà là hiện tượng mang tính chu kỳ: Khủng hoảng 1929 – Đại suy thoái: hàng loạt công ty Mỹ phá sản, nhưng cũng chính thời kỳ này, General Electric, IBM, và Procter & Gamble chứng minh sức sống bền bỉ. Khủng hoảng dầu mỏ 1973: buộc các doanh nghiệp thay đổi mô hình năng lượng, tiết kiệm và đổi mới. Khủng hoảng tài chính châu Á 1997: nhiều tập đoàn ở Thái Lan, Hàn Quốc phá sản, nhưng cũng tạo cơ hội cho Samsung, Hyundai tái cấu trúc. Khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008: khiến Lehman Brothers sụp đổ, nhưng Goldman Sachs, JPMorgan Chase vẫn đứng vững nhờ chính sách quản trị rủi ro tốt hơn. Đại dịch COVID-19 (2020–2022): làm hàng triệu doanh nghiệp nhỏ biến mất, nhưng cũng giúp nhiều doanh nghiệp công nghệ và logistic vươn lên. Như vậy, khủng hoảng không phải ngoại lệ, mà là quy luật. Vấn đề là doanh nghiệp có chuẩn bị chính sách để sống sót hay không. 3. Bản chất của doanh nghiệp lâu đời Doanh nghiệp lâu đời có ba đặc điểm: 1. Lịch sử bền vững: tồn tại qua nhiều thế hệ. 2. Bản sắc văn hóa riêng: được cộng đồng và khách hàng ghi nhận. 3. Sức chịu đựng cao: đã trải qua nhiều khủng hoảng trước đó. Tuy nhiên, chính tuổi thọ dài cũng khiến họ đối diện với rủi ro: Bảo thủ, chậm thay đổi. Cồng kềnh, khó thích ứng nhanh. Dễ mắc “bệnh tự mãn”.

HNI 15/9 - 🌺Chương 7: Các thể loại văn học cơ bản – Thơ, Truyện, Kịch, Ký Phần 1. Khái quát chung về thể loại văn học Trong tiến trình văn học nhân loại nói chung và văn học Việt Nam nói riêng, thể loại được coi là khung hình thức, là chiếc bình chứa đựng những tinh hoa cảm xúc và tư tưởng của con người. Văn học không chỉ là những con chữ rời rạc, mà là tổ chức nghệ thuật của ngôn từ. Và trong sự tổ chức ấy, các thể loại đóng vai trò vừa quy định vừa gợi mở: quy định cách biểu đạt, nhưng đồng thời mở ra muôn vàn sáng tạo mới. Từ thời cổ đại, nhân loại đã dần dần phân chia các hình thức sáng tác văn học thành những loại hình cơ bản, tiêu biểu là thơ, truyện, kịch, và ký. Đây là bốn thể loại nền tảng, tạo thành “bộ xương sống” của văn học, vừa độc lập vừa tương tác, bổ sung cho nhau, giúp văn học phản ánh được một cách toàn diện đời sống đa chiều của xã hội và tâm hồn con người. Việc nghiên cứu thể loại không chỉ là hành động học thuật mà còn là hành trình hiểu sâu bản chất nghệ thuật, từ đó người đọc biết thưởng thức, còn người viết biết sáng tạo. Bốn thể loại này – thơ, truyện, kịch, ký – đã chứng minh sức sống trường tồn của mình trong mọi nền văn hóa, vượt qua thời gian và biên giới. Phần 2. Thơ – tiếng nói của tâm hồn Bản chất của thơ Thơ là hình thức văn học ngắn gọn nhất, giàu nhạc tính, súc tích trong ý nghĩa và dạt dào trong cảm xúc. Nếu coi văn học là tiếng nói của trái tim thì thơ chính là tiếng ngân vang trực tiếp nhất. Nó không miêu tả hiện thực một cách đầy đủ như truyện, cũng không tái hiện mâu thuẫn xã hội trực diện như kịch, mà là lời thì thầm, tiếng nấc, nhịp rung cảm. Đặc trưng nghệ thuật Ngôn ngữ hàm súc, giàu hình ảnh, nhạc điệu: thơ thường sử dụng từ ít, nghĩa nhiều, dồn nén cảm xúc. Tính nhạc: nhịp điệu, vần điệu, âm thanh trong thơ tạo nên sức lay động tinh tế. Tính biểu cảm: thơ gắn liền với cái tôi trữ tình, sự rung động cá nhân nhưng mang tính cộng hưởng với cộng đồng. Vai trò của thơ Thơ giúp con người giải tỏa tâm hồn, lưu giữ những rung động tinh khôi và truyền cảm hứng cho cuộc sống. Trong văn học Việt Nam, thơ đã trở thành “hồn vía” của dân tộc, từ ca dao tục ngữ đến thơ Đường luật, thơ mới, thơ hiện đại, luôn phản ánh sâu sắc tâm thế xã hội và khát vọng tự do.

Cát Bi(HPH) - Pleiku (PXU) 16/09/2025 Vietnam Airlines VN1177,VN1422 10:20 vé máy bay 5,444,000 Vietnam Airlines VN1171,VN1422 06:20 vé máy bay 5,803,000 đã bao gốm thuế phí Liên hệ: 0925642617 - 0964507862 - (0886912037 số này có zalo

HNI 15/9 - 🌺Chương 6: Văn học hiện đại – Sức sống Dân tộc trong thời đại mới 1. Mở đầu – Từ bóng tối thuộc địa đến ánh sáng của tự do Văn học hiện đại Việt Nam ra đời trong bối cảnh đất nước chuyển mình từ xã hội phong kiến sang xã hội chịu ảnh hưởng trực tiếp của thực dân, và sau đó là hành trình kháng chiến giành độc lập. Nếu văn học trung đại gắn với tư tưởng Nho – Phật – Đạo, thì văn học hiện đại lại mở ra cánh cửa hòa nhập với thế giới, đồng thời khẳng định sức sống bền bỉ của dân tộc. Văn học hiện đại không chỉ là sự kế thừa, mà còn là sự cách tân. Nó vừa tiếp thu tinh hoa nhân loại, vừa phản ánh hơi thở sục sôi của dân tộc trong từng giai đoạn lịch sử. Đó là dòng chảy gắn liền với khát vọng tự do, độc lập và hiện đại hóa đất nước. 2. Sự hình thành của văn học hiện đại (đầu thế kỷ XX) 2.1. Thay đổi chữ viết và công cụ sáng tạo Việc phổ biến chữ Quốc ngữ đã tạo ra cuộc cách mạng to lớn cho văn học Việt Nam. Chữ viết giản tiện, gần gũi, giúp văn chương thoát khỏi tính bác học khép kín của chữ Hán và chữ Nôm, mở ra con đường tiếp cận đông đảo nhân dân. Nhờ đó, báo chí, tạp chí, nhà in ra đời, trở thành môi trường nảy nở cho những sáng tác mới. 2.2. Báo chí và phong trào yêu nước Báo chí như Đông Dương tạp chí, Nam Phong, Phong Hóa, Ngày Nay... trở thành diễn đàn văn học. Các phong trào Duy Tân, Đông Kinh Nghĩa Thục, cùng tư tưởng canh tân của Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh đã thổi vào văn học tinh thần dân chủ, khát vọng thoát khỏi bóng tối nô lệ. 2.3. Thơ mới và sự cách mạng trong thi ca Phong trào Thơ Mới (1932–1945) đánh dấu một bước ngoặt quan trọng. Đây là thời kỳ thơ ca giải phóng cái “tôi” cá nhân, tiếng lòng được cất lên tha thiết. Xuân Diệu, Hàn Mặc Tử, Chế Lan Viên, Huy Cận... đã đưa thi ca Việt Nam bước ra khỏi niêm luật cũ để hòa nhịp với thi ca thế giới, đồng thời khẳng định sức sáng tạo độc đáo của dân tộc. 3. Văn học giai đoạn Cách mạng và Kháng chiến (1945–1975) 3.1. Văn học gắn liền với vận mệnh dân tộc Sau Cách mạng tháng Tám 1945, văn học trở thành vũ khí tinh thần quan trọng. Nhà văn, nhà thơ vừa là chiến sĩ, vừa là người ghi chép lại hào khí dân tộc. Tố Hữu, Nguyễn Đình Thi, Xuân Quỳnh, Chính Hữu, Phạm Tiến Duật... đã tạo nên những áng thơ ca làm rung động triệu trái tim.

HNI 15/9 - B14. 💥💥💥. 🌺 CHƯƠNG 3: LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VĂN HỌC VIỆT NAM (1) MỞ ĐẦU: VĂN HỌC NHƯ TẤM GƯƠNG LỊCH SỬ DÂN TỘC Văn học Việt Nam không chỉ là nghệ thuật ngôn từ, mà còn là dòng chảy tâm hồn của cả dân tộc qua hàng nghìn năm. Mỗi thời kỳ, mỗi triều đại, mỗi biến động lịch sử đều để lại dấu ấn trong văn học. Đó là nơi ghi lại khát vọng tự do, nỗi đau mất nước, niềm kiêu hãnh trước chiến thắng, và cả những rung động rất đời thường của con người. Để hiểu văn học Việt Nam, trước hết phải đặt nó trong mối quan hệ gắn bó mật thiết với lịch sử hình thành và phát triển của quốc gia. (2) VĂN HỌC DÂN GIAN – NỀN MÓNG CỦA VĂN HỌC VIỆT NAM Trước khi có chữ viết, dân tộc ta đã sáng tạo nên một kho tàng văn học dân gian đồ sộ, vừa là nguồn vui giải trí, vừa là vũ khí tinh thần giữ gìn bản sắc. Truyền thuyết và thần thoại: Những câu chuyện như Con Rồng Cháu Tiên, Thánh Gióng, Sơn Tinh – Thủy Tinh vừa giải thích nguồn gốc dân tộc, vừa nuôi dưỡng tinh thần đoàn kết, yêu nước. Ca dao, tục ngữ: Chứa đựng triết lý sống, kinh nghiệm lao động, tình cảm gia đình và tình yêu quê hương. Những câu ca dao mộc mạc: “Thân em vừa trắng lại vừa tròn…” hay “Bầu ơi thương lấy bí cùng…” đã trở thành tiếng nói chung của muôn thế hệ. Truyện cười, truyện ngụ ngôn: Góp phần phê phán thói hư tật xấu, đem lại tiếng cười giải tỏa và khơi dậy tinh thần phản kháng. Văn học dân gian là cội nguồn, là “dòng sữa mẹ” nuôi dưỡng tâm hồn dân tộc, đồng thời tạo nền móng vững chắc cho văn học viết sau này. (3) Văn học thời kỳ Bắc thuộc – ý thức dân tộc trong bóng tối nô lệ Trong gần một thiên niên kỷ Bắc thuộc, văn học Việt Nam vừa chịu ảnh hưởng của Hán học, vừa âm thầm bảo lưu những giá trị bản địa. Chữ Hán trở thành công cụ sáng tác chính, nhưng tinh thần dân tộc vẫn rực cháy. Tác phẩm tiêu biểu: Nam quốc sơn hà của Lý Thường Kiệt được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên, khẳng định chủ quyền thiêng liêng. Các văn bia, thơ ca thời kỳ này thường sử dụng chữ Hán, thể hiện trí tuệ và khí phách của những người trí thức

HNI 15/9 - 🌺Chương 5: Văn học trung đại – tinh hoa Nho – Phật – Đạo 1. Khái quát về văn học trung đại Việt Nam Văn học trung đại Việt Nam là một giai đoạn dài, trải từ thế kỷ X – khi đất nước giành được độc lập từ thời Ngô, Đinh, Tiền Lê – cho đến cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, khi chữ Quốc ngữ và văn học hiện đại hình thành. Đây là quãng đường gần một thiên niên kỷ, để lại những di sản văn chương đồ sộ, thấm đẫm tinh thần dân tộc và kết tinh từ ba dòng chảy tư tưởng lớn: Nho giáo – Phật giáo – Đạo giáo. Nếu văn học dân gian là cội nguồn, là tiếng nói bình dị của nhân dân, thì văn học trung đại là “tầng cao trí tuệ” được các trí thức, thi nhân, nhà sư, đạo sĩ và quan lại kiến tạo. Nó vừa phục vụ cho chính trị – xã hội, vừa phản ánh tâm linh và đời sống tinh thần phong phú của người Việt. Trong dòng chảy ấy, sự hòa quyện và tranh biện giữa Nho – Phật – Đạo đã tạo nên diện mạo độc đáo cho văn học trung đại Việt Nam, vừa nghiêm cẩn, vừa uyển chuyển, vừa nhân bản, vừa siêu thoát. 2. Nho giáo và dấu ấn trong văn học trung đại 2.1. Nho giáo – hệ tư tưởng chính thống Khi nhà Lý, Trần, Lê xây dựng quốc gia phong kiến tập quyền, Nho giáo được xem là hệ tư tưởng chính thống để trị quốc. Từ thời Lê Thánh Tông, Nho giáo gần như độc tôn, chi phối không chỉ bộ máy hành chính mà cả chuẩn mực đạo đức, lối sống và thi cử. Vì vậy, văn học trung đại mang đậm màu sắc Nho học. 2.2. Văn chương Nho học – nghiêm cẩn và đạo lý Trong văn học, Nho giáo thể hiện rõ ở: Thơ văn chính luận: ca ngợi trung quân ái quốc, khẳng định trật tự xã hội, đề cao nhân nghĩa. Ví dụ, các tác phẩm như Bình Ngô đại cáo (Nguyễn Trãi), Hịch tướng sĩ (Trần Hưng Đạo) là điển hình. Thơ thi cử, thơ khoa bảng: nhiều trí thức viết văn chương để thể hiện tài năng, để bước vào con đường làm quan. Tính chất quy phạm, câu nệ điển cố Nho gia khá rõ nét. Giáo huấn và đạo đức: nhiều bài văn, thơ nhấn mạnh hiếu, trung, nhân, nghĩa, lễ, trí, tín – những giá trị cốt lõi của Nho học. 2.3. Giá trị và hạn chế của Nho giáo trong văn học Giá trị: Nho giáo giúp văn học trung đại có chiều sâu chính luận, đóng vai trò vũ khí tinh thần trong bảo vệ độc lập dân tộc. Nó cũng xây dựng chuẩn mực đạo lý, bồi dưỡng nhân cách kẻ sĩ.

HNI 15/9 - B15. 💥💥💥💥🌺 CHƯƠNG 4: VĂN HỌC DÂN GIAN – CỘI NGUỒN TRÍ TUỆ NHÂN DÂN 1. MỞ ĐẦU: VĂN HỌC DÂN GIAN – kÝ ỨC TẬP THỂ CỦA DÂN TỘC Văn học nhân gian là mạch nguồn khởi thủy của mọi nền văn học dân tộc. Trước khi có chữ viết, con người đã sáng tạo ra những áng văn bằng lời nói, lưu truyền qua trí nhớ và giọng hát. Ở đó, người dân lao động bình dị vừa là tác giả, vừa là người gìn giữ, vừa là công chúng thẩm thấu. Văn học nhân gian chính là tấm gương phản chiếu tâm hồn dân tộc, nơi ghi lại khát vọng, nỗi đau, niềm tin và trí tuệ của hàng triệu con người. Nếu văn học viết thường gắn liền với tên tuổi của các tác giả, thì văn học dân gian lại thuộc về cộng đồng. Nó không phải của riêng ai, mà là sản phẩm chung của bao thế hệ, được trau chuốt, bồi đắp qua thời gian, trở thành những viên ngọc sáng trong kho tàng văn hóa Việt Nam. 2. Đặc trưng của văn học nhân gian 2.1. Tính tập thể Văn học nhân gian được sáng tác bởi nhân dân, được lưu truyền trong nhân dân, và được chỉnh sửa bởi nhân dân. Từng câu ca dao, từng điệu hò đều có thể được thay đổi tùy theo vùng miền, hoàn cảnh, nhưng vẫn giữ được cốt lõi chung. Đây là sức mạnh tập thể – nơi trí tuệ của cộng đồng hòa quyện, tạo nên những tác phẩm vượt thời gian. 2.2. Tính truyền miệng Không có giấy bút, người xưa đã dùng lời nói, tiếng hát để truyền từ đời này sang đời khác. Chính đặc điểm này làm văn học dân gian có nhịp điệu, vần luật dễ nhớ, dễ thuộc. Trẻ thơ nằm trong nôi nghe bà ru, người nông dân cấy lúa nghe tiếng hò, trai gái giao duyên bằng câu ca – tất cả đều nhờ sức sống mãnh liệt của truyền miệng. 2.3. Tính dị bản Một tác phẩm dân gian không bao giờ có một bản duy nhất. Mỗi vùng đất, mỗi cộng đồng lại có cách thể hiện riêng, tạo nên các dị bản. Sự phong phú ấy phản ánh sức sống bền bỉ và sự thích ứng của văn học dân gian với từng hoàn cảnh lịch sử, văn hóa, địa lý. 2.4. Tính nghệ thuật gắn với đời sống Văn học dân gian không xa rời đời sống mà gắn bó mật thiết với lao động, sản xuất, lễ hội, sinh hoạt cộng đồng. Nó vừa là hình thức giải trí, vừa là công cụ giáo dục, vừa là phương tiện để truyền đạt kinh nghiệm sống. 3. Các thể loại văn học nhân gian Việt Nam 3.1. Thần thoại